Zgłoś uwagi
Twoje opinie lub sugestie

Michał Szczerba i Lidia Gądek - pytanie z 14 grudnia 2017 r.

Pytania w sprawach bieżących
 
Posłowie Michał Szczerba i Lidia Gądek - PO
w sprawie Narodowego Planu Alzheimerowskiego oraz sytuacji osób chorych na chorobę Alzheimera i choroby otępienne

Brak odpowiedniej wtyczki Adobe Flash Player

Ściągnij
520 wyświetleń
0

15. punkt porządku dziennego:

Pytania w sprawach bieżących.

Poseł Michał Szczerba:

    Dzień dobry, pani marszałek. Witam pana ministra.

    Wysoka Izbo! Pan premier Morawiecki powiedział podczas exposé: ˝Nie ma godnego życia bez sprawnej opieki zdrowotnej˝. Dużo miejsca poświęcił zdrowiu, dużo miejsca poświęcił seniorom. My naszym pytaniem chcielibyśmy zwrócić uwagę Wysokiej Izby i ministra zdrowia na kwestię opieki nad osobami chorymi na chorobę Alzheimera.

    W tym zakresie mamy najnowszy raport, z maja 2017 r., poświęcony właśnie opiece nad osobami chorymi na chorobę Alzheimera oraz dotyczący wsparcia dla ich rodzin. Tak naprawdę wynik tego raportu, wynik tego badania jest jednoznaczny: w Polsce w ramach powszechnego systemu opieki zdrowotnej nie stworzono narzędzi do skutecznego i efektywnego rozwiązywania problemów osób z chorobą Alzheimera oraz ich rodzin. NIK w tym zakresie skierował konkretne zalecenia do ministra właściwego do spraw zdrowia. Identyczne wnioski płyną z raportu rzecznika praw obywatelskich.

    Już jakiś czas temu Ogólnopolskie Porozumienie Organizacji Alzheimerowskich przygotowało założenia ˝Narodowego planu alzheimerowskiego˝. Taki plan funkcjonuje w wielu krajach Unii Europejskiej. Celem planu miałaby być poprawa sytuacji chorych na chorobę Alzheimera i zapewnienie im leczenia i warunków do należnej im godnej egzystencji.

    Choroba Alzheimera jest najczęstszym powodem rozwoju otępienia i stanowi wyzwanie nie tylko medyczne, ale i społeczne. Na tę chorobę cierpi nawet do 470 tys. Polaków.

    Czy minister zdrowia podziela uwagi Najwyższej Izby Kontroli i rzecznika praw obywatelskich? Czy i kiedy minister zdrowia przygotuje i wdroży ˝Narodowy plan alzheimerowski˝? Czy wreszcie (Dzwonek) Ministerstwo Zdrowia będzie wspierało poprawkę, którą zgłosiłem w tej sprawie, do budżetu państwa na rok 2018? Podczas posiedzenia Komisji Finansów Publicznych państwo milczeliście. Ta poprawka nie uzyskała rekomendacji Komisji Finansów Publicznych, mimo że wcześniej otrzymała pozytywną rekomendację Komisji Sprawiedliwości i Praw Człowieka. Dziękuję bardzo.

15. punkt porządku dziennego:

Pytania w sprawach bieżących.

Podsekretarz Stanu w Ministerstwie Zdrowia Zbigniew Józef Król:

    Pani Marszałek! Szanowni Państwo! Dziękuję bardzo za to pytanie, bo to jest temat, który rzeczywiście budzi wiele emocji. Myślę, że niezależnie od ilości spotkań, w tym dotyczących raportu NIK-u, choroby otępienne czy choroby dotyczące osób w podeszłym wieku są warte tego, żebyśmy po prostu na ten temat debatowali.

    Odnosząc się już konkretnie do zadanych pytań czy do uwag i wątpliwości, chciałbym powiedzieć na wstępie, że choroby otępienne zostały uznane za priorytet polityki zdrowotnej w Polsce, zostały one ujęte w rozporządzeniu ministra zdrowia w sprawie priorytetów zdrowotnych w punkcie dotyczącym zapobiegania zaburzeniom psychicznym, ich leczenia i rehabilitacji oraz w punkcie: poprawa jakości i skuteczności opieki geriatrycznej nad pacjentem w wieku podeszłym. Na ważność tego zagadnienia wskazuje również ujęcie w ˝Narodowym programie zdrowia na lata 2016-2020˝ działań ukierunkowanych na poprawę zdrowia osób starszych z uwzględnieniem problematyki chorób otępiennych. Zadaniom na rzecz promocji zdrowego i aktywnego starzenia się w przedmiotowym dokumencie poświęcono jeden z głównych celów operacyjnych. Zawarto tu m.in. takie działania, jak przeprowadzenie badania naukowego dotyczącego sytuacji zdrowotnej osób starszych, działania na rzecz poprawy jakości opieki świadczonej wobec tych osób, edukację zdrowotną seniorów, a także zachęcanie ich do podejmowania profilaktyki zdrowotnej. Należy jednak mieć na uwadze, że ˝Narodowy program zdrowia˝ nie jest aktem prawnym, na którego podstawie można przyjmować programy zdrowotne dotyczące zmian organizacyjnych i finansowych w systemie opieki zdrowotnej.

    Natomiast odnosząc się do przygotowywania ˝Narodowego planu alzheimerowskiego˝ - ta dyskusja trwa od wielu lat, w 2011 r. powstał zarys tego programu i od tego momentu rzeczywiście można powiedzieć, że trwa debata, nie tylko publiczna. Ministerstwo Zdrowia analizuje te założenia przede wszystkim pod kątem możliwości zapewnienia skutecznej i kosztowo efektywnej terapii, co jest wymogiem niezbędnym do zakwalifikowania danego świadczenia do objęcia finansowaniem ze środków publicznych.

    W chwili obecnej, bazując na opinii Agencji Oceny Technologii Medycznych i Taryfikacji, która odnosi się do poszczególnych elementów tej strategii, np. populacyjnego badania przesiewowego oraz drugiego elementu, który w zasadzie dominuje w całym świecie, jeśli chodzi o tę chorobę, czyli braku oferty terapeutycznej opartej na mocnych dowodach naukowych, niezwykle trudne jest opracowanie spójnego programu, którego efektem byłaby istotna klinicznie poprawa sytuacji zdrowotnej tej grupy pacjentów.

    Obecnie świadczenia dla osób z tą chorobą finansowane są w ramach różnych rodzajów i zakresów opieki, stosownie do potrzeb pacjenta i dostępnych możliwości profilaktycznych, diagnostycznych, terapeutycznych oraz rehabilitacyjnych. Opiekę medyczną nad pacjentami z chorobą Alzheimera w miejscu ich zamieszkania sprawują lekarze opieki podstawowej, natomiast w sytuacji gdy zaistnieje konieczność dalszych badań i konsultacji specjalistycznych, leczenie prowadzone jest w ramach ambulatoryjnej opieki specjalistycznej. W przypadku gdy cel leczenia nie jest możliwy do osiągnięcia w ramach leczenia ambulatoryjnego, lekarz powinien skierować świadczeniobiorcę do leczenia szpitalnego, rehabilitacyjnego lub jakiegokolwiek innego. Koordynowana opieka nad pacjentami z chorobą Alzheimera nie jest wyodrębniona, gdyż wszystkie elementy takiej opieki są aktualnie dostępne. Należy zaznaczyć, że lekarz opieki podstawowej za świadczenia udzielane pacjentom powyżej 66. roku życia, do 75. roku życia, otrzymuje 2,5-krotną stawkę kapitacyjną, a tym powyżej 75. roku życia - 3-krotną. Ponadto pielęgniarka opieki podstawowej udzielająca tych świadczeń otrzymuje 2-krotność stawki dla osób powyżej 65. roku życia.

    W celu zapewnienia pacjentom chorującym na chorobę Alzheimera odpowiedniej jakości opieki oraz jej ujednolicenia w możliwie największym stopniu należałoby w pierwszej kolejności określić standard dotyczący diagnostyki i leczenia tej grupy chorych w zakresie świadczeń finansowanych ze środków publicznych. Ważne jest również sprawdzenie możliwości implementacji danego standardu do całości systemu ochrony zdrowia. Zgodnie z brzmieniem art. 11 ust. 3 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych zalecenia są opracowywane przez stowarzyszenia będące towarzystwami naukowymi o zasięgu krajowym. Natomiast agencja oceny technologii medycznych opracowuje w tej chwili wytyczne dla tworzenia tych standardów etyki, które - mam nadzieję czy jestem przekonany - pomogą takim stowarzyszeniom naukowym opracować dany standard. Podkreślenia wymaga także fakt, że NFZ w 2016 r. określił priorytet ogólnopolski w planowaniu zakupów świadczeń pod nazwą: Zwiększenie dostępności do świadczeń dedykowanych osobom starszym powyżej 60. roku życia w ramach zakresu geriatria oraz świadczeń psychogeriatrii w rodzaju psychiatria. (Dzwonek) Należy także zwrócić uwagę, że NFZ przeznacza wyższe środki na finansowanie świadczeń udzielanych tym grupom.

    Natomiast odnosząc się do sugestii wsparcia, generalnie ta poprawka jest w rękach parlamentu w tej chwili. My odpowiadamy na każdym etapie, w każdej komisji, prezentując swoje stanowisko. Myślę, że w drugiej części...

15. punkt porządku dziennego:

Pytania w sprawach bieżących.

Poseł Lidia Gądek:

    Dziękuję bardzo.

    Pani Marszałek! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! Gdyby wzorem innych państw został stworzony ˝Narodowy plan alzheimerowski˝, umożliwiłoby to zapewne rozwiązanie wielu problemów, oczywiście nie wszystkich. Zaburzenia poznawcze związane z wiekiem, ale i z polipragmazją są coraz bardziej powszechne - w związku ze zmianami demograficznymi również.

    Pan minister był uprzejmy powiedzieć o tym, że mamy stosowne mechanizmy w ramach podstawowej opieki zdrowotnej. Otóż nie mamy takich mechanizmów. Mamy tylko i wyłącznie nieco większe środki na opiekę nad osobami starszymi, co bardzo często przy polipragmazji, wielochorobowości nie zabezpiecza potrzeb pacjentów. Natomiast dzisiaj nie mamy, po pierwsze, schematu postępowania, jeżeli chodzi o pacjentów z zaburzeniami poznawczymi, czyli nie mamy wytycznych, które lekarz podstawowej opieki zdrowotnej mógłby zastosować już w ramach przesiewu, czyli wczesnego rozpoznania. (Dzwonek)

    Druga sprawa. Rozmawialiśmy przy procedowaniu ustawy o podstawowej opiece zdrowotnej o tym, dlaczego tak bardzo potrzebny jest w zespole lekarza podstawowej opieki zdrowotnej psycholog i fizjoterapeuta. Lekarz podstawowej opieki zdrowotnej, jeśli ma prowadzić prawidłową diagnostykę i leczenie tychże chorych we wczesnym stadium, potrzebuje tych ludzi do prowadzenia diagnostyki i terapii, pacjenci potrzebują tych specjalistów na wczesnym etapie. Dzisiaj, niestety, jest to absolutnie niemożliwe, również w świetle nowej ustawy o podstawowej opiece zdrowotnej.

    W związku z tym, panie ministrze, to jest i pytanie, i apel. Przystąpmy do realizacji tego programu. Jeżeli pan minister powiedział, że ministerstwo byłoby jednak raczej za tym, żeby te pieniądze przeznaczyć na program alzheimerowski, to może warto przekonać większość parlamentarną, która jest, kolokwialnie mówiąc, wasza, do poparcia takiej poprawki i przeznaczenia tych pieniędzy na tworzenie dobrego programu dla Polaków. Dziękuję bardzo.

15. punkt porządku dziennego:

Pytania w sprawach bieżących.

Podsekretarz Stanu w Ministerstwie Zdrowia Zbigniew Józef Król:

    W tej chwili lekarz opieki podstawowej ma pełne możliwości eliminowania polipragmazji. Raporty różnego rodzaju plus standardy, powiedzmy, w formie jak gdyby określania organizacji opieki zdrowotnej nie przyniosły efektu w odniesieniu do tych chorych. Jeżeli nie mamy tutaj skutecznych terapii, skutecznych narzędzi profilaktycznych, to możemy sobie opisywać programy i interwencje, których nie będziemy w stanie realizować. Jeżeli chodzi o kwotę dwuipółkrotnie lub trzykrotnie wyższą, lekarz opieki podstawowej, jeżeli potrzebuje psychologa, to powinien go, że tak powiem, zatrudnić. Tylko jest taka rzecz - do kogo pani doktor chciałaby tego psychologa ściągnąć?

    Co do badań przesiewowych, to po pierwsze, w szpitalach geriatrycznych wykonuje się całościową ocenę geriatryczną. Po drugie, we wszystkich szpitalach dla pacjentów w podeszłym wieku, którzy są przyjmowani do szpitali, jest przewidziana klasyfikacja, skala VES-13, która powinna być stosowana. I to są elementy, które noszą, że tak powiem, znamiona oceny stanu psychicznego i ewentualnego otępienia u tych pacjentów. Uważam, że bazując na tych danych, jesteśmy w stanie pomóc tym pacjentom bardziej skutecznie. Mówiłem na kilku posiedzeniach komisji i na kilku spotkaniach, również zespołów, że po przeanalizowaniu przez agencję oceny technologii medycznych rekomendacji dotyczących wytycznych klinicznych agencja nie zaleca wykonywania badań przesiewowych w kierunku chorób otępiennych u osób niewykazujących objawów. Jest to odpowiedź na rekomendację zawartą w raporcie NIK, którą pani poseł przedstawiła. Czułość i swoistość obecnie dostępnych testów nie jest satysfakcjonująca w przypadku stosowania ich w ramach badań przesiewowych. Prezes agencji wykazał ponadto, że proces oceny występowania otępienia u pacjentów powinien mieć charakter indywidualny i uwzględniać takie czynniki, jak historia pacjenta, badanie funkcji poznawczych, badanie fizykalne czy przegląd stosowanych przez pacjenta leków. Występowanie choroby otępiennej powinno być ocenione w wyniku kompleksowej ewaluacji pacjenta, gdyż tylko takie postępowanie pozwala na postawienie trafnej diagnozy. To jest odpowiedź na sugestie dotyczące badań przesiewowych. My nie wykluczamy tworzenia programów. Opracowujemy w tej chwili przy udziale konsultanta krajowego (Dzwonek) w dziedzinie neurologii kompleksowy program przeciwdziałania chorobom otępiennym, program, który będzie programem nowym, uzupełniającym dotychczasowe działania. Dziękuję bardzo, pani marszałek. (Oklaski)

Czytaj więcej

Umieść film na stronie
Pliki cookies w naszym serwisie
Informacji zarejestrowanych w plikach "cookies" używamy m.in. w celach reklamowych i statystycznych oraz w celu dostosowania naszych serwisów do indywidualnych potrzeb użytkowników. Możesz zmienić ustawienia dotyczące "cookies" w swojej przeglądarce internetowej. Jeżeli pozostawisz te ustawienia bez zmian pliki cookies zostaną zapisane w pamięci urządzenia. Zmiana ustawień plików "cookies" może ograniczyć funkcjonalność serwisu.
Nie pokazuj więcej tego komunikatu.