Zgłoś uwagi

Jarosław Gonciarz, Wojciech Szarama, Ireneusz Zyska - pytanie z 10 stycznia 2020 r.

Pytania w sprawach bieżących
 
Posłowie Jarosław Gonciarz, Wojciech Szarama, Ireneusz Zyska - PiS
w sprawie dofinansowania tzw. systemu deszczowego przeznaczonego do zatrzymywania wód opadowych

Brak odpowiedniej wtyczki Adobe Flash Player

Ściągnij
33 wyświetleń
0

Stenogram

20. punkt porządku dziennego:

Pytania w sprawach bieżących.

Poseł Jarosław Gonciarz:

    Panie Marszałku! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! Biorąc pod uwagę zasoby wody, jakimi dysponuje świat oraz nasz kraj i analizując powszechnie dostępne dane, widzimy, że ilość wody przypadająca na jednego mieszkańca jest u nas poniżej oczekiwań. Coraz powszechniejszym zjawiskiem jest także informowanie mieszkańców, głównie mniejszych gmin, o występowaniu braków wody, szczególnie w okresie letnim.

    Wiele miast i gmin decyduje się na wdrażanie programów, dzięki którym tworzony jest system deszczowy przeznaczony do zatrzymywania wód opadowych. Ma to na celu ograniczenie nawet o połowę zużycia uzdatnionej wody pobieranej z miejskich wodociągów, odciążenie miejskiej kanalizacji oraz zmniejszenie ryzyka miejskich powodzi i podtopień.

    Na tego rodzaju niezbędne dziś programy stać przede wszystkim bogatsze gminy. Pragnę jednak zapytać, czy ministerstwo analizowało możliwość uruchomienia swojego programu, którego efekt byłby wymierny. Dziękuję. (Oklaski)

20. punkt porządku dziennego:

Pytania w sprawach bieżących.

Sekretarz Stanu w Ministerstwie Klimatu Ireneusz Zyska:

    Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Panie Pośle! Bardzo dziękuję za to pytanie, niesłychanie istotne z punktu widzenia polityki klimatycznej, związane z gospodarowaniem wodami opadowymi. Jak wiemy, w Polsce niestety z uwagi na zmiany klimatyczne postępuje obniżanie się poziomu wód gruntowych oraz występowanie rok do roku susz w okresach letnich.

    W odpowiedzi na pytanie chciałbym poinformować, że Ministerstwo Klimatu, a wcześniej Ministerstwo Środowiska, wspólnie z interesariuszami działającymi w obszarze ochrony środowiska, ekologii oraz klimatu prowadzi działania mające na celu zabezpieczenie jednostek samorządu terytorialnego przed negatywnymi skutkami zmian klimatu, w tym przed zmianami dotyczącymi obszaru zrównoważonego i zaadoptowanego do zmian klimatu gospodarowania wodami opadowymi na terenach jednostek samorządu terytorialnego.

    Ministerstwo Środowiska opracowało ˝Politykę ekologiczną państwa 2030˝. Jest to strategiczny dokument, strategia rozwoju w obszarze środowiska i gospodarki wodnej, która została przyjęta uchwałą Rady Ministrów 16 lipca 2019 r. Polityka ekologiczna państwa jest najważniejszym dokumentem strategicznym w tym obszarze. Jej rolą jest zapewnienie bezpieczeństwa ekologicznego Polski oraz wysokiej jakości życia dla wszystkich mieszkańców. Wśród kierunków interwencji polityki ekologicznej państwa znajdują się m.in. adaptacja do zmian klimatu oraz zarządzanie ryzykiem klęsk żywiołowych. Polityka ekologiczna państwa przewiduje, że działania adaptacyjne będą polegały m.in. na wsparciu opracowania i wdrażania miejskich planów adaptacji do zmian klimatu, budowy niezbędnej infrastruktury przeciwpowodziowej i obiektów małej retencji. Działania będą również ukierunkowane na zarządzanie wodami opadowymi na obszarach zurbanizowanych poprzez różne formy retencji, rozwój infrastruktury zieleni, ograniczenie zajmowania gruntów oraz zasklepiania gleby.

    Konieczność podjęcia działań z zakresu zagospodarowania wód opadowych dodatkowo jest wzmocniona przez prognozy zmian klimatu, które przewidują, że częstotliwość oraz intensywność ekstremalnych zjawisk pogodowych, chodzi zwłaszcza o nawalne deszcze, ulegnie w najbliższych latach zwiększeniu, a ponadto wydłużą się okresy bezopadowe. Konsekwencją nawalnych deszczów są często powodzie miejskie, tzw. powodzie błyskawiczne, oraz podtopienia powodujące straty materialne, zagrożenie zdrowia i życia ludzkiego, z kolei okresy bezopadowe są powodem wystąpienia suszy, niedoborów wody. W tym kontekście działania przystosowawcze są niezbędne.

    W celu zwiększenia odporności miast na zmiany klimatu Ministerstwo Środowiska zrealizowało w latach 2017-2019 projekt pn. ˝Opracowanie planów adaptacji do zmian klimatu w miastach powyżej 100 tys. mieszkańców˝, współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Programu Operacyjnego ˝Infrastruktura i środowisko˝ 2014-2020, obejmujący 44 największe polskie miasta. We wszystkich 44 miastach będących partnerami projektu jako jeden z najważniejszych obszarów wrażliwych na zmiany klimatu wskazano gospodarkę wodną, w tym przede wszystkim obszar gospodarowania wodami opadowymi. Wynika z tego, że jednym z podstawowych działań zwiększających odporność miast oraz przystosowujących miasta do prognozowanych zmian klimatu w zakresie gospodarki wodnej jest budowa oraz rozwijanie zrównoważonych system zagospodarowania wód opadowych. Zadaniem tych systemów będzie ograniczenie skutków oraz zapobieganie podtopieniom i zalaniom oraz zmagazynowanie, tj. retencjonowanie wody opadowej na okres suszy wraz z systemami jej dystrybucji, w szczególności zastosowaniem rozwiązań w zakresie zielonej i błękitno-zielonej infrastruktury. Zrównoważone systemy pozwolą na spowolnienie odpływu wód deszczowych do zbiorników, zatrzymanie, zretencjonowanie oraz wykorzystanie wód opadowych. Szczególnie należy podkreślić ważna rolę błękitno-zielonej infrastruktury, która poza funkcjami zwiększającymi odporność na zmiany klimatu, pełni w miastach szereg innych funkcji, zwiększając komfort życia mieszkańców, np. jako miejsce rekreacji, wypoczynku, jak również funkcje środowiskowo-przyrodnicze - tworzenie klinów napowietrzających, siedlisk dla zwierząt, korytarzy ekologicznych, zwiększenie poziomu różnorodności biologicznej.

    Wśród działań będących odpowiedzią na zachodzące i prognozowane zmiany klimatu rząd zapewnił możliwość uzyskania dofinansowania przez jednostki samorządu terytorialnego na zrównoważone gospodarowanie wodami opadowymi w ramach Programu Operacyjnego ˝Infrastruktura i środowisko˝ 2014-2020 działanie 2.1 typ 5 pn. ˝Systemy gospodarowania wodami opadowymi na terenach miejskich˝. Jedną z ważniejszych funkcji takich systemów zrównoważonych jest zatrzymanie, zretencjonowanie oraz wykorzystanie wód opadowych w miejscu ich powstania, w szczególności za pomocą metod naturalnych. Dotychczas w ramach tego typu projektów zostały zakończone trzy konkursy, w wyniku których podpisano umowy o dofinansowanie z beneficjantami, z jednostkami samorządu terytorialnego oraz ich związkami na kwotę blisko 960 mln zł. Obecnie w toku jest kolejny konkurs w tym typie projektów, na który zaplanowano alokację w wysokości 50 mln zł.

    Chcę powiedzieć, że bardzo istotnym elementem tej polityki jest kwestia retencji czy budowania stopni wodnych z wykorzystaniem (Dzwonek) dla celów energetycznych, chociażby na Wiśle. O tym się mówi na razie na poziomie planów i projektów, ale myślę, że to może być znakomita sprawa związana z użeglownieniem, wykorzystaniem gospodarczym tego traktu wodnego, ale także poprawą sytuacji w zakresie bezpieczeństwa powodziowego i wykorzystania wód do celów rolniczych, nawadniania. Dziękuję bardzo. (Oklaski)

    (Poseł Barbara Dziuk: Brawo!)

20. punkt porządku dziennego:

Pytania w sprawach bieżących.

Poseł Jarosław Gonciarz:

    Na moje dodatkowe pytanie pan minister odpowiedział wyczerpująco już w pierwszej części. To może dopytam tylko: Czy będą wykorzystywane fundusze w ramach wsparcia środków unijnych na te cele? Dziękuję.

20. punkt porządku dziennego:

Pytania w sprawach bieżących.

Sekretarz Stanu w Ministerstwie Klimatu Ireneusz Zyska:

    Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Bardzo dziękuję. To niesłychanie istotne, szanowny panie pośle, aby kontynuować te działania, które z takimi dobrymi rezultatami w poprzedniej kadencji rozpoczęło Ministerstwo Środowiska, jednakże mamy pełną świadomość coraz większych wyzwań związanych ze zmianami klimatycznymi. Nie należy ich lekceważyć, bo widzimy rzeczywiście, że z roku na rok te zjawiska pogodowe w postaci długotrwałych susz, a następnie takich nawalnych deszczy, wyładowań atmosferycznych, nagłych zjawisk pogodowych są bardzo dotkliwe dla społeczeństwa i będziemy podejmować wiele takich zrównoważonych działań w ramach polityki klimatycznej, aby obniżyć skutki, również zapobiegając, monitorując, przewidując pewne zjawiska.

    Chciałbym też, konkretnie odpowiadając na pytanie pana posła, powiedzieć, że w ramach nowej perspektywy finansowej Unii Europejskiej po roku 2020, 2021-2027, planowane jest kontynuowanie wsparcia dla projektów z zakresu gospodarowania wodami opadowymi, a także wsparcie działań z zakresu błękitno-zielonej infrastruktury w jednostkach samorządu terytorialnego czy na obszarze gmin, na obszarach zurbanizowanych, zaś prace nad przygotowaniem tej perspektywy w obszarze adaptacji do zmian klimatu zostały już rozpoczęte w Ministerstwie Klimatu. Pragnę poinformować ponadto, że Ministerstwo Klimatu przewiduje wsparcie realizowanych przez jednostki samorządu terytorialnego działań dotyczących retencjonowania wód opadowych z wykorzystaniem błękitno-zielonej infrastruktury w ramach obecnie przygotowanej nowej edycji mechanizmu finansowego Europejskiego Obszaru Gospodarczego, tzw. mechanizmu norweskiego na lata... I konkursy na te działania w ramach mechanizmu finansowego zostaną ogłoszone w roku 2020. Mamy początek roku, ale w tym roku należy się spodziewać przygotowania kompletnej dokumentacji ogłoszenia konkursów, dlatego też apel z tego miejsca do samorządów, jednostek samorządu terytorialnego, aby śledziły prace Ministerstwa Klimatu. Myślę, że w tym zakresie ta nasza współpraca powinna być bardzo spójna, zaawansowana dla dobra obszarów zurbanizowanych, dla dobra mieszkańców miast.

    Warto również dodać, że możliwość dofinansowania działań z zakresu zrównoważonego gospodarowania wodami opadowymi oraz rozwijania błękitno-zielonej infrastruktury w miastach została zapewniona w ramach programu priorytetowego Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w formie pożyczki z możliwością umorzenia.

    Tak że, panie pośle, szanowni państwo, jestem przekonany, że w tym zakresie, podobnie jak w przypadku gospodarki odpadami, o której mówiłem w poprzednim (Dzwonek) punkcie, dobra współpraca samorządów terytorialnych z rządem przyniesie dobre rezultaty dla dobra mieszkańców. Dziękuję bardzo. (Oklaski)

Czytaj więcej

Umieść film na stronie
Pliki cookies w naszym serwisie
Informacji zarejestrowanych w plikach "cookies" używamy m.in. w celach reklamowych i statystycznych oraz w celu dostosowania naszych serwisów do indywidualnych potrzeb użytkowników. Możesz zmienić ustawienia dotyczące "cookies" w swojej przeglądarce internetowej. Jeżeli pozostawisz te ustawienia bez zmian pliki cookies zostaną zapisane w pamięci urządzenia. Zmiana ustawień plików "cookies" może ograniczyć funkcjonalność serwisu.
Nie pokazuj więcej tego komunikatu.